Digitale weerbaarheid

De afgelopen tijd is duidelijk geworden hoe gevaarlijk sommige online omgevingen kunnen zijn voor kinderen en jongeren. Ook in Nederland zijn kwetsbare jongeren slachtoffer geworden van ernstige online manipulatie, afpersing en intimidatie. In meerdere gevallen leidde dit zelfs tot suïcidepogingen. Het gaat hierbij niet om uitzonderingen of situaties ver weg, maar om risico’s die zich hier, in onze eigen samenleving, voordoen.

Een deel van deze misstanden speelt zich af binnen online netwerken die bekendstaan als “The Com” (The Community). Kwetsbare jongeren worden vaak benaderd via ogenschijnlijk onschuldige platforms, zoals online games en chatdiensten. Stap voor stap worden zij emotioneel afhankelijk gemaakt en uiteindelijk onder druk gezet. Dat kan variëren van afpersing met intieme beelden tot het dwingen tot vernederende of schadelijke handelingen. Vooral jonge meisjes blijken hierbij extra kwetsbaar. De daders opereren doelbewust en maken gebruik van angst, schaamte en sociale druk.

Wat deze problematiek extra zorgelijk maakt, is dat veel slachtoffers nog erg jong zijn. Kinderen van twaalf of dertien jaar oud kunnen al doelwit worden. Tegelijkertijd hebben veel ouders en grootouders weinig zicht op wat er online gebeurt. Er wordt gevraagd hoe school of sport was, maar minder vaak hoe de digitale dag eruitzag: met wie er contact is geweest, wat er is gezegd en hoe dat voelde.

Juist hier kunnen (groot)ouders het verschil maken. Blijf in gesprek, zonder oordeel. Toon oprechte in teresse in games, apps en online contacten. Maak duidelijk dat een kind altijd hulp kan vragen als iets onprettig of bedreigend voelt. Leer signalen herkennen, zoals plotselinge teruggetrokkenheid, geheimzinnig gedrag of angst rond de telefoon. En vooral: relativeer schaamte. Slachtoffers moeten weten dat zij nooit zelf schuld hebben.

HCC ziet hierin een duidelijke rol voor zichzelf. Veel van onze leden zijn ouder of grootouder en worden binnen hun omgeving gezien als digitaal vaardig en betrouwbaar. In de komende periode zal HCC daarom meer aandacht besteden aan digitale weerbaarheid van kinderen en jongeren, met praktische informatie voor opvoeders. 

Digitale technologie biedt enorme kansen, maar vraagt ook om alertheid en betrokkenheid. Door kennis te delen en met elkaar in gesprek te blijven, kunnen we samen bijdragen aan een veiligere online wereld voor de volgende generatie.

Bron HCC:  Lid worden  HCC